Hoewel HOGENT samenwerkt met instellingen en organisaties in alle continenten, is de voorbije jaren sterk ingezet op landen uit het gebied rond de Grote Meren in Afrika. Concreet gaat het over Oeganda, Burundi, Rwanda, Congo, Kenia en Tanzania. Daar staan steeds meer samenwerkingsprojecten op stapel.
In de loop van de voorbije jaren werden vanuit verschillende opleidingen steeds meer projecten - vaak met de steun van onder meer VLIR-UOS, provincie Oost-Vlaanderen, Erasmus+ en/of VVOB – in die Afrikaanse regio opgestart.
Het voordeel van in te zetten op een specifieke regio is onmiskenbaar, verduidelijkt Anne-Mie Engelen, die de projecten in het Grote merengebied coördineert: “Door samen te werken met instellingen in landen met een vergelijkbare context en dat ook op lange termijn te doen, wordt de samenwerking niet alleen steviger en stabieler en kunnen we de kennis en ervaring die we samen opdoen verder ontwikkelen en efficiënter inzetten.”
Maar de sterke verankering van HOGENT in het Grote Merengebied houdt ook risico’s in, want het is niet meteen de meest stabiele regio ter wereld en met de mensenrechten wordt er soms ook al eens een loopje genomen. “Mensenrechten en ethiek zijn inderdaad een bezorgdheid waar we binnen HOGENT zeer alert voor zijn”, zegt Anne-Mie. “Maar een belangrijk uitgangspunt is dat we samenwerken met instellingen en partners, niet met landen of regimes.
Bovendien vergt de uitbouw van onze samenwerking een inspanning van jaren. Dat er in die tijd politieke en/of klimatologische veranderingen optreden, is niet uit te sluiten, ook elders niet.”
Door er weg te blijven, ontneem je de lokale partner daar, maar ook onze eigen studenten kansen, luidt het HOGENT-standpunt, wat niet wegneemt dat zeer zorgvuldig wordt geoordeeld over de stabiliteit in de regio en eventuele risico’s. De veiligheid van studenten en personeel blijft uiteraard prioritair – zowel de studenten en personeel van onze partners als van HOGENT.
Langdurig partnerschap
De eerste samenwerking dateert al van 2011 en bestond erin om een ergotherapie-opleiding in Rwanda te ontwikkelen. HOGENT werkte daarvoor samen met de University of Rwanda, meer specifiek met het College of Medicine and Health Sciences. De daaropvolgende jaren bleven beide instellingen samenwerken om de nieuwe opleiding op te volgen en verder te verfijnen.
Intussen werden er ook in het naburige Oeganda projecten opgestart. Er kwam een langdurig partnerschap met de Mountains of the Moon University tot stand die zich vertaalde in samenwerkingsprojecten met uiteenlopende invalshoeken.
Zo werd onder meer de summerschool Improving Quality of life through quality of care, wat een vervolg was op de summerschool ‘Evidence-based Practice in Health Care’, georganiseerd. Voorts waren er twee onderzoeksprojecten – een samenwerking met het Equality ResearchCollective – rond het thema HIV en aids binnen de Oegandese jongerengemeenschap. Dit leidde tot een doctoraat bij één van de Oegandese medewerkers.
Kruisbestuiving
Ook twee collega’s van bedrijfsmanagement waren toen aanwezig op de summerschool om na te gaan hoe de organisatie verliep en om van het netwerk gebruik te kunnen maken dat al aanwezig was - en dat dan verder uit te breiden natuurlijk. Zij organiseerden in februari de winterschool: ‘International Programme Social Entrepreneurship’. Twee weken lang volgden studenten van het departement Bedrijf en Organisatie een internationaal programma rond sociaal ondernemen, samen met 20 Oegandese business studenten van de plaatselijke Mountains of the Moon University. Het programma was een mix van field visits, lessen en groepsopdrachten. Op het einde ontwikkelden de studenten een eigen sociaal businessmodel.
Agro- en biotechnologie startte daarnaast een ook project rond duurzame landbouw in Rwanda.
Een derde summerschool - Nutrition-Sensitive Value Chain Development in en samen met de universiteit van Rwanda met de opleidingen agro- en biotechnologie, bedrijfsmanagement en voedings- en dieetkunde.
Die – en andere, zie elders op deze pagina - projecten illustreren de grote meerwaarde van de brede en langdurige samenwerking die HOGENT uitbouwt in de regio van de Grote Meren. Anne-Mie Engelen legt uit: “Het leidt tot een boeiende kruisbestuiving tussen verschillende HOGENT-opleidingen onderling en opleidingen van partners ter plaatse. Daarbij kan men telkens terugvallen op de kennis en ervaringen die opgebouwd zijn tijdens eerdere projecten, waardoor de projecten kwalitatief en inhoudelijk groeien.”
De projecten.
Oeganda
Lectoren Joeri Bruselle, Sarah Blondeel, Marianne De Meerleer en Sven D´Hondt bereidden een Summerschool in Oeganda voor. Ze werken hiervoor samen met verschillende departementen uit Gulu University en MMU University. Het thema van de summerschool is het ontwikkelen van waardeketens die de toegang tot gezond voedsel versterken. Om aan te sluiten bij het thema van de IUC ('Strengthening the capacity of Gulu University in sustainable agri-food systems development for inclusive socio-economic transformation of refugee-host communities in Northern Uganda'), bestaat de doelgroep uit gezinnen in de Refugee Setllements and Host Communities. Tijdens hun bezoek in oktober 2025 stelden de lectoren vast dat er nog heel wat uitdagingen zijn op het gebied van voedselzekerheid en malnutritie. Bedoeling is om op termijn de summerschool structureel in te bedden in het IUC. Aan de summerschool zullen zowel studenten en personeel van HOGENT als Gulu en MMU deelnemen, uit verschillende faculteiten.
Sofie Vindevogel heeft uitgebreide ervaring in Oeganda. Ze ondersteunde er meerdere participatieve onderzoeksprojecten aan Mountains of the Moon University (MMU) en wist verschillende VLIR-projecten succesvol binnen te halen. Daarnaast speelde ze een sleutelrol in het faciliteren van contacten tussen HOGENT-opleidingen en lokale partners, met als doel studenten een kwaliteitsvolle stage-ervaring aan te bieden.
Ze was ook één van de drijvende krachten achter de summerschool "Quality of life through quality of care", die inzet op kwaliteitsvolle zorg en participatie.
Ondersteuning in curriculum ontwerp van opleiding chemie
Opleiden van MMU-collega’s in project based learning (AJ23/24 + 25/26 + 26/27: de professionele bachelor chemie ontvangt 1 MMU-collega die meedraait in het lectorenteam tijdens het project met chemiestudenten
Faciliteren van samenwerking waarbij studenten chemie van HOGENT meewerken aan een doctoraatsstudie binnen dit project.
VLIR IUC-project over de ontwikkeling van duurzame agrovoedingssystemen voor een inclusieve sociaaleconomische transformatie van gemeenschappen die vluchtelingen opvangen in Noord-Oeganda. HOGENT is meer specifiek betrokken bij het deelproject dat institutionele ondersteuning biedt voor onderzoek, onderwijs en maatschappelijke betrokkenheid.
Doelstellingen van dit project:
- Verbetering van het vermogen van Gulu University om beleid te formuleren, uit te voeren, te monitoren en te controleren.
- Verbetering van de ICT-infrastructuur en het kwaliteitsborgingssysteem voor een betere institutionele werking en een beter beheer.
- Verbetering van de managementstructuren voor betere internationale samenwerking, onderzoekscoördinatie en mobilisatie van middelen, en betrokkenheid van belanghebbenden.
- Versterking van de interactiemechanismen tussen belanghebbenden (communicatie- en betrokkenheidsstrategieën voor belanghebbenden, en capaciteit van het personeel om voorwaarden te creëren voor acceptatie).
Project van VVOB in Oeganda (Dorien Van Den Bosch en Jo Cochuyt). Dit project richt zich op het versterken van praktijkgericht landbouw- en ondernemerschapsonderwijs in het secundair onderwijs en in technische en beroepsopleidingen (TVET). Samen ondersteunen ze de professionele ontwikkeling van leraren, lerarenopleiders en het VVOB-team, met bijzondere aandacht voor project-based learning.
Oeganda / Rwanda
Met een budget van het samenwerkingsfonds Erasmushogeschool Brussel-AP Antwerpen-HOGENT werken die drie hogescholen een onderwijsproject uit rond toegang tot gezonde voeding en waardeketenontwikkeling. Daarbij worden cases uit Rwanda en Oeganda betrokken en komen twee partners uit het Zuiden over tijdens de week zonder grenzen. Het project wordt afgesloten met een hackaton tijdens De Week Zonder Grenzen.
Samen met Dierenartsen zonder grenzen een online lespakket ontwikkelen rond waardeketenontwikkeling in het Rwanda/Oeganda (met budget van het strategisch partnerschap met de Provincie- Oost Vlaanderen en Rwanda).
Kenia
Dr. Sheilla Odhiambo zette een partnerschap op tussen HOGENT en Moi University in Kenia, haar alma mater. Voordat ze bij HOGENT kwam werken, was dr. Odhiambo meer dan tien jaar verbonden aan de Moi University, waar ze uitgebreide ervaring opdeed in academische ontwikkeling, onderwijs en toegepast onderzoek.
Het partnerschap tussen HOGENT en Moi University in Kenia is geformaliseerd in een ‘memorandum of Understanding’ (MoU), heeft ertoe geleid dat twee studenten van Moi University stage konden lopen aan FTILab+.
Tanzania
Onder impuls van Koen Mertens, lector IT bij HOGENT worden jaarlijks stages georganiseerd in MWECAU, Moshi in Tanzania voor studenten bachelor toegepaste informatica.
Ethiopië
Contact met Prof. dr. Habtamu (Landbouw), die projectvoorstel deed en de onderzoeksvraag en de methodiek formuleerden. HOGENT paste het hier en daar aan om via de VLIRUOS-richtlijnen gefinancierd te krijgen.
Map design by Freepik, modified by HOGENT