Pionierspad.
Pionierspad was een praktijkgericht onderzoeksproject van HOGENT (2024–2026) over pioniersstudenten. Dat zijn jongeren van wie geen van beide ouders een diploma hoger onderwijs heeft en die zeld verder (willen) studeren. Aan HOGENT is ongeveer één op drie eerstejaars een pioniersstudent. Ook aan andere onderwijsinstellingen is dit geen kleine groep.
Onderzoekscentrum: Research Centre for Learning in Diversity
Contact: david.vanbunder@hogent.be
Waarom dit onderzoek?
Het onderzoek bracht in kaart welke drempels en krachten deze jongeren thuis en op school ervoeren tijdens de overgang van het secundair naar het hoger onderwijs. We spraken met leerlingen uit de tweede graad van het secundair onderwijs. We interviewden ook jongeren die we eerder geïnterviewd hadden in de derde graad secundair en die intussen de stap naar het hoger onderwijs gezet hadden. Daarnaast bevroegen we meer dan duizend eerstejaarsstudenten van HOGENT.
Ouders van pioniersstudenten moedigen hun kinderen bijna altijd aan om verder te studeren. Maar ouderlijk opleidingsniveau heeft el degelijk een impact. Het verschil komt vooral tot uiting in de praktische steun: informatie over het hoger onderwijs en hulp bij de studiekeuze, studiemethode en leerstof. Op school krijgen pioniersstudenten ongeveer evenveel steun als hun klasgenoten, waardoor de kloof van thuis blijft bestaan.
Doelgroep.
Met Pionierspad willen we bijdragen aan gelijke onderwijskansen: de weg naar het hoger onderwijs kennen mag niet afhangen van het gezin waarin je opgroeit. Daarom vertaalden we de resultaten naar materialen en ondersteuning voor:
- leerlingen en studenten die als eerste in hun gezin verder studeren;
- leerkrachten, leerlingenbegeleiders, CLB-medewerkers en directies in het secundair onderwijs;
- begeleiders in het hoger onderwijs, het welzijnswerk en het jeugdwerk;
- onderzoekers en beleidsmakers.