6 redenen om HVAC-systemen te studeren aan HOGENT:
- Je hebt geen voorkennis nodig van techniek.
- Je leert alles over verwarmingsinstallaties, ventilatiesystemen en koeltechnieken.
- Je leert in praktijklabo's op de levendige campus Schoonmeersen vlakbij station Gent-Sint-Pieters..
- In jaar 2 gebruik je ook infrastructuur van onze partner Syntra in Aalst.
- Als HVAC-technieker heb je werkzekerheid dankzij de energietransitie.
- Je studeert af met 3 extra attesten op zak: VCA-VOL, veilig werken op hoogte (module 2) en koeltechnicus categorie 1.
HVAC-systemen, wat is dat?
Voor wie?
Het graduaat HVAC-systemen is een technische opleiding hoger onderwijs voor iedereen met interesse in HVAC: heating, ventilation en airconditioning, oftewel verwarming, ventilatie en koeling.
Heb je al een diploma in een technische richting? Dan is dat mooi meegenomen, maar ook zonder voorkennis kan je deze opleiding starten.

Wat leer je?
In twee jaar tijd word je opgeleid tot HVAC-technieker van de toekomst.
Wat leer je?
In twee jaar tijd word je opgeleid tot HVAC-technieker van de toekomst.
Word HVAC-technieker van de toekomst.
Leer klimatisatiesystemen installeren en onderhouden.
- leidingen en luchtkanalen aanleggen
- centrale verwarming, radiatoren, ventilatoren en warmtepompen plaatsen
- systemen in dienst stellen en inregelen
- sensoren en regelaars correct aansluiten
- metingen uitvoeren en storingen of lekken opsporen
- systemen 'slim' maken met domotica of PLC
- ...
Verdiep je in elektrische en technische schema's.
Je leert elektrische en technische schema's opstellen, metingen en testen uitvoeren zoals druk- en lektesten, en de juiste componenten selecteren op basis van technische documentatie.
Leer meer over duurzaamheid en veiligheid.
Je leert de principes van energieprestatie en binnenklimaat (EPB) en verdiept je in systemen op hernieuwbare energie en het verlengen van de levensduur en optimaliseren van bestaande installaties. Je leert ook veilig en ergonomisch werken met de juiste gereedschappen en beschermingsmiddelen volgens de geldende voorschriften en wetgeving.
Werk aan je communicatie & teamwork.
Je leert helder en professioneel communiceren met klanten, collega's en leidinggevenden. Zo kan je hen adviseren en informeren in begrijpelijke taal. Je leert ook samenwerken: taken verdelen, medewerkers aansturen en constructieve feedback geven en ontvangen. Want zo leer je ook jezelf continu verbeteren.
Ga zelf aan de slag.
Je zal veel oefenen op de praktijk, zowel voor elektriciteit, elektronica, koelsystemen, verwarming, ventilatie en montagetechnieken. Daarvoor kan je rekenen op onze eigen praktijklabo's die we delen met de bachelor elektromechanica. Daarnaast gebruiken we ook infrastructuur van onze partner Syntra.

Ook op de werkvloer.
De opleiding bestaat uit minstens 1/3e werkplekleren. In het eerste jaar doe je verschillende werf-, beurs- en bedrijfsbezoeken. In het tweede jaar loop je 2 tot 3 dagen per week stage. Waarin wil jij je verdiepen? Residentiële installaties, niet-residentiële installaties (denk aan bedrijfs-, overheids-, kantoor-, school- en winkelgebouwen) of beide?

Welke vakken krijg je?
Je krijgt inzicht in elektriciteit en elektromagnetisme. Je past basisformules toe voor gelijk‑ en wisselstroom en verkent het gedrag van weerstanden, condensatoren en spoelen. Je interpreteert, berekent en tekent eenvoudige elektrische schema's waarin je deze componenten en ook een volt‑ en ampèremeter correct schakelt.
4 studiepunten
Je leert de werking en opbouw van elektrische installaties in woningen, zoals de teller- en verdeelkast. Je leert elektrische schema's lezen en opstellen volgens de regels van AREI, symbolen begrijpen en je voorbereiden op een keuring. Je leert ook over aardingssystemen en veilige verbindingen, en je doet praktische ervaring op met lichtschakelingen.
5 studiepunten
Je leert werken met elektronische meet- en regelinstrumenten en hoe je eenvoudige schakelingen kan solderen en herstellen. Je ontdekt de werking van componenten zoals weerstanden en transistoren. Je leert ook circuits opstellen en analyseren.
3 studiepunten
Welke materialen zijn belangrijk voor HVAC-systemen en wat zijn hun fysische eigenschappen? Je komt meer te weten over grootheden zoals druk en temperatuur, en je leert hoe je meetinstrumenten gebruikt. Daarnaast bereken je drukverliezen en selecteer je pompen en ventilatoren op basis van schema's.
6 studiepunten
Hoe werk je veilig in de HVAC-sector? Welke voorzorgsmaatregelen nemen we, bijvoorbeeld bij het gebruiken van ladders en stellingen? Je begrijpt het belang van persoonlijke beschermingsmiddelen en hoe je risico’s inschat. Je bent ook wegwijs in de wetgeving rond gezondheid en veiligheid op de werkvloer. Je behaalt twee belangrijke attesten: Veilig werken op hoogte (module 2) en VCA‑VOL.
3 studiepunten
Hoe werken ventilatiesystemen? Je bestudeert luchttechnische parameters, de werking van verschillende systemen en hoe je ventilatieplannen leest en gebruikt. Je krijgt inzicht in luchtkwaliteitsnormen en de impact van ventilatie op de binnenlucht, en leert meten, afstellen en basisonderhoud uitvoeren.
6 studiepunten
Je leert de HVAC-sector beter kennen aan de hand van gastsprekers en bezoeken aan vakbeurzen en werven. Je stelt een cv op en ontdekt jouw sterktes en werkpunten.
3 studiepunten
Hoe zorg je voor thermisch comfort in binnenruimtes met duurzame HVAC-installaties? Je meet en berekent de warmtebelasting, warmtetransmissieverliezen en vochttransport. Je ontdekt de regels rond energieprestaties en de impact van je keuzes op de ecologische voetafdruk.
3 studiepunten
Je leert over energievormen, ‑opwekking en ‑verbruik. Je ontdekt rendement, omzettingsverliezen en hoe je de energie-efficiëntie kunt verbeteren. Je verkent duurzame en traditionele energiebronnen zoals zonne-energie en kernenergie. Je leert ook slimme systemen kennen voor het meten van energiestromen en oplossingen voor het energieverbruik in België evalueren.
3 studiepunten
Je maak kennis met verschillende types regelaars, sensoren en actuatoren die gebruikt worden in HVAC-systemen. Je leert hoe je regelkringen opbouwt, afstelt en optimaliseert voor een efficiënte werking, en hoe je P&ID-schema’s correct leest en interpreteert.
3 studiepunten
Je ontdekt de basisprincipes van koeltechniek en maakt kennis met het log p-h diagram en het thermodynamisch kringproces. Je bestudeert de opbouw en werking van koelinstallaties, inclusief de gebruikte koudemiddelen en de bijhorende wetgeving. Daarnaast leer je ook veelvoorkomende storingen herkennen en aanpakken. Ook warmtepompen komen uitgebreid aan bod.
6 studiepunten
Je leert over de verschillende materialen en gereedschappen die nodig zijn voor HVAC-installaties. Je leert staal, koper en pvc bewerken als een professional, rekening houdend met veiligheid en milieu.
3 studiepunten
Je ontdekt de werking van verwarmingssystemen, van circulatiepompen tot expansiesystemen. Je ontwerpt leidingnetten met kranen en regelafsluiters, en warmteafgiftesystemen zoals vloerverwarming. Daarnaast voer je onderhoud en verbrandingscontroles uit op CV-ketels en leer je de veiligheidsaspecten van het plaatsen van een gasketel.
6 studiepunten
Je leert de sector verder kennen via gastsprekers en bedrijfsbezoeken en brengt hier verslag van uit. Je werkt samen aan een opdracht waarbij je een onderwerp uitdiept. Je leert ook presenteren op een professionele manier. Daarnaast ontdek je de sterke punten van jezelf, maar ook waar je nog kan groeien.
6 studiepunten
Je leert hoe je koelsystemen op een veilige en correcte manier installeert en onderhoudt. Je voert drukproeven uit, spoort lekken op en gaat zorgvuldig om met koudemiddelen volgens de geldende voorschriften. Daarnaast meet en evalueer je de prestaties van installaties. Aan het einde krijg je de kans om het certificaat van bekwaamheid in de koeltechniek (categorie I) te behalen.
6 studiepunten
Je leert ventilatiesystemen installeren, onderhouden en optimaliseren. Je voert metingen uit, regelt luchtdebieten en controleert de luchtdichtheid van het systeem. Je plaatst en verbindt luchtkanalen en herstelt storingen. Na de indienststelling stel je een ventilatieprestatieverslag op en zorg je voor de goede werking van de installatie volgens comfort‑ en ontwerpeisen.
4 studiepunten
Je leert hoe je verwarmingssystemen installeert en onderhoudt. Je plaatst bijvoorbeeld vloerverwarming en convectoren, sluit leidingen aan en controleert de werking van installaties. Ook hydraulische inregeling en diagnose van defecten behoren tot je taken.
8 studiepunten
Hoe dimensioneer je eenvoudige HVAC-componenten? Je werkt met technische data, materiaallijsten en digitale plannen. Je maakt gebruik van sectorspecifieke applicaties en software. Daarnaast krijg je inzicht in BIM-methodiek en leer je schema's en werktekeningen opstellen voor verschillende werkveldsituaties.
3 studiepunten
In het eerste semester loop je 2 dagen per week stage. Daar leer je kwaliteitsvol onderhoud uitvoeren aan HVAC-systemen. Je organiseert je werk volgens een dagplanning en maakt gebruik van onderhoudschecklists. Daarnaast registreer je het materiaalverbruik en pas je vakterminologie toe. Je evalueert je eigen werk, ontvangt feedback en werkt veilig met de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen.
9 studiepunten
Je leert hoe je HVAC-systemen inzet voor verduurzaming en energie-efficiëntie. Met Hysopt-software ontwerp en bereken je installaties virtueel. Je ontdekt hoe levensduurverlenging werkt door juiste systemen en monitoring te gebruiken. Je leert ook over het belang van gebouwbeheersystemen, performantieparameters en het optimaliseren van energieverbruik.
3 studiepunten
Je leert werken met schakelschema's en elektrische componenten in HVAC-systemen. Je past relais‑ en PLC-technieken toe en selecteert domotica‑ en monitoringssystemen. Je diagnosticeert en lost problemen op in verschillende HVAC-installaties en bouwt opstellingen aan de hand van gegeven schema's.
3 studiepunten
In het tweede semester loop je 2 tot 3 dagen per week stage bij een bedrijf naar keuze. Daar leer je HVAC-systemen inregelen en onderhouden volgens ontwerp‑ en comforteisen. Je controleert de werking van verwarming, koeling en ventilatie. Je voert ook herstellingen uit, traceert je fouten en optimaliseert energieprestaties. Je werkt aan je professionele vaardigheden en houdt rekening met wet‑ en milieuvoorschriften.
24 studiepunten
Na je studies.
Jobkansen
Na het graduaat HVAC-systemen kan je aan de slag als onderhouds-, service- en montagetechnicus voor ventilatie-, koel- en verwarmingssystemen, of kortweg als HVAC-technieker:
- koeltechnicus (knelpuntberoep)
- regeltechnicus klimatisatie (knelpuntberoep)
- monteur installatietechnieken (knelpuntberoep)
- brandertechnicus (knelpuntberoep)
Iets bijstuderen
De smaak te pakken? Dan kan je nog tal van vervolgopleidingen volgen om je competenties te verrijken – of een totaal andere weg in te slaan.
Denk aan:
- bachelor elektromechanica, afstudeerrichting klimatisering
(verkort traject van 90 studiepunten) - graduaat elektromechanische systemen
- graduaat programmeren
- postgraduaat ondernemen

“Na de opleiding HVAC-systemen startte ik mijn eigen onderneming in het verdelen en plaatsen van warmtepompen. Ik vond het een ontzettend leerrijke opleiding, de perfecte voorbereiding op alle functies en jobs in de HVAC-sector.”
Arne Vyverman, oud-student
zaakvoerder bij AVYclima
Praktisch.
Locatie
Je krijgt les op campus Schoonmeersen, op 5 minuutjes wandelen van station Gent-Sint-Pieters en aan de afrit van de R4, de ring van Gent.
Valentin Vaerwyckweg 1
9000 Gent
verken de campus →
meer info over het campusleven →
In het tweede jaar volg je ook enkele praktijklessen in gebouwen van Syntra in Aalst.
Wijngaardveld 9
9300 Aalst
Studiekosten
Hoeveel kost het om HVAC-systemen te studeren aan HOGENT? Dat hangt af van je studietraject, leefgewoonten en je keuze om te pendelen of op kot te gaan.
Studietrajectbegeleiding
Vragen over vrijstellingen, leerkrediet, een individueel traject of bijzonder statuut? Stippel je studietraject uit met onze studietrajectbegeleiders.
Andere ondersteuning
Op zoek naar een kot, job, hobby of de snelste manier om naar de campus te geraken? Wil je werken en studeren combineren? Je taalvaardigheid versterken? Of zit je met een andere zorgvraag?
HOGENT, da's kwaliteit
Bij HOGENT werken we systematisch aan de kwaliteit van onze opleidingen. Samen met studenten en lesgevers brengen we regelmatig al onze opleidingen in kaart en formuleren we afspraken en next steps.
Veelgestelde vragen.
Aan HOGENT werken we met veel tussentijdse evaluatie en opdrachten. Daardoor zijn er niet zo veel examens, en kan je een groot deel van je punten al verdienen door actief deel te nemen tijdens de lesmomenten.
Wiskunde is geen apart vak in deze opleiding. Je zal het wel gebruiken in sommige vakken. Zo zal je bijvoorbeeld voor elektriciteit stromingen en spanningen optellen in schakelingen die parallel of in serie staan. En bij mechanica bereken je bijvoorbeeld drukverliezen. Bij dat laatste vak herhalen we een stukje basiskennis wiskunde, zoals vierkantswortels en de regel van drie (kruislings vermenigvuldigen)
Je krijgt geen aparte taalvakken in deze opleiding. Je leert wel professioneel communiceren met klanten of collega’s. Af en toe zullen er wel Engelse vaktermen aan bod komen die regelmatig worden gebruikt bij HVAC-techniekers.
De graduaatsopleiding HVAC-systemen is erkend door de VDAB als Onderwijskwalificerend Opleidingstraject (OKOT). Zo'n opleiding bereidt je voor op een knelpuntberoep, en wordt onder bepaalde voorwaarden betaald door VDAB. Zo kan je je uitkering behouden en geniet je van financiële voordelen.
De lessen starten ten vroegste om 8u15 en eindigen ten laatste om 17u45. Afwijkingen zijn mogelijk, bijvoorbeeld voor bedrijfsbezoeken.
Bekijk een voorbeeldrooster via modelroosters.hogent.be
Bij de graduaatsopleidingen proberen we de groepen beperkt te houden. Omdat de praktijk nog belangrijker is in deze opleidingen, willen we je genoeg laten oefenen en persoonlijk begeleiden.
Dat kan. Ben je een late beslisser? Vallen de examenresultaten tegen en wil je heroriënteren? Is je opleiding niet helemaal zoals je had gewenst? Actie is het codewoord.
Kijk voor meer info op hogent.be/starten-in-februari
De opleiding vindt plaats overdag, maar je kan het eventueel combineren met een deeltijdse job waarbij je het programma spreidt op jouw maat. Er zijn ook enkele mogelijke steunmaatregelen voor als je werken en studeren wil combineren zoals opleidingsverlof, opleidingscheques, kmo-portefeuille…
Andere vraag?



Volledig je ding? Schrijf je dan nu in voor het graduaat HVAC-systemen.
Inschrijven begint met een online registratie. Daarna nemen we je stap voor stap door het proces, zodat jij in no time kan starten aan je opleiding HVAC-systemen. Dus wat denk je, registreren?
Toch nog 'ns over nadenken? Registreer je hier en blijf op de hoogte van deze en andere opleidingen die je interesseren.




